Το μυστήριο της βάπτισης και τα σύμβολά του
Η βάπτιση του παιδιού σας είναι από τις μεγαλύτερες χαρές στη ζωή των γονέων και ένα από τα σημαντικότερα μυστήρια της Ορθόδοξης Εκκλησίας. Τη χαρά αυτής της ξεχωριστής ημέρας τη μοιράζεστε με τους αγαπημένους σας ανθρώπους, οι οποίοι παρευρίσκονται σε μια από τις πιο σημαντικές στιγμές της ζωής σας.
Οι ετοιμασίες για τη βάπτιση είναι πολλές και, για να είναι όλα άψογα, χρειάζεται προσοχή ακόμη και στην παραμικρή λεπτομέρεια.
Για την τέλεση του μυστηρίου της βάπτισης χρησιμοποιούνται διάφορα αντικείμενα, τα οποία έχουν έντονο συμβολικό χαρακτήρα και βαθιά θρησκευτική σημασία. Ένα από τα σημαντικότερα σύμβολα της βάπτισης είναι η λαμπάδα βάπτισης.
Η λαμπάδα της βάπτισης
Η λαμπάδα της βάπτισης έχει έντονο συμβολικό χαρακτήρα. Συμβολίζει ότι το νεοφώτιστο παιδί πρέπει να βλέπει τα καλά έργα και όχι τα κακά που γίνονται γύρω του, δοξάζοντας τον Θεό. Το φως του Ιησού Χριστού που δέχεται το παιδί και που θα το καθοδηγεί σε όλη του τη ζωή αποτυπώνεται μέσα από τη βαπτιστική λαμπάδα.
Πρόκειται για τη λαμπάδα της πίστης στη χριστιανική αλήθεια, η οποία θα συνοδεύει και θα διακατέχει τον νέο Χριστιανό σε όλη του τη ζωή. Σύμφωνα με την Ορθόδοξη Εκκλησία, κατά το μυστήριο της βάπτισης το μωρό γίνεται Χριστιανός και λαμβάνει το αληθινό φως της χριστιανικής πίστης.
Η λαμπάδα κρατιέται είτε από τον νονό είτε από τον ιερέα και τονίζει το φως που θα συνοδεύει τον βαπτιζόμενο σε όλη τη διάρκεια της ζωής του. Χαρακτηριστικό της σημασίας της είναι το γεγονός ότι τις δύο πρώτες Κυριακές μετά τη βάπτιση, όταν ο νονός πηγαίνει το παιδί στην εκκλησία για να κοινωνήσει, πρέπει να κρατά μαζί του τη λαμπάδα στολισμένη. Την τρίτη Κυριακή, η λαμπάδα πηγαίνει ξανά στην εκκλησία χωρίς στολισμό και αφήνεται να καεί, παραμένοντας αναμμένη καθ’ όλη τη διάρκεια της Θείας Λειτουργίας.
Πέρα από τον συμβολικό της χαρακτήρα, η λαμπάδα έχει και διακοσμητικό ρόλο. Υπάρχει μεγάλη ποικιλία σε λαμπάδες βάπτισης, με διαφορετικά χρώματα και στολισμούς. Συνήθως επιλέγονται ροζ λαμπάδες για κορίτσια και μπλε για αγόρια, όμως με λίγη φαντασία μπορείτε να βρείτε την ιδανική λαμπάδα που ταιριάζει στο ύφος της βάπτισης.
Το λάδωμα του μωρού
Πριν από την κατάδυση του μωρού στο αγιασμένο νερό, αφού ο ιερέας δώσει την ευχή του, ο νονός ή η νονά αλείφει ολόκληρο το σώμα του παιδιού με λάδι. Το λάδωμα συμβολίζει ότι το παιδί «ξεγλιστρά» από την αμαρτία, καθώς και την άφεση των αμαρτιών, την αναγέννηση μέσω της βάπτισης και τη δύναμη που λαμβάνει το νεοφώτιστο.
Το μύρωμα του παιδιού
Μετά την εμβάπτιση, ακολουθεί το μυστήριο του Αγίου Μύρου. Ο ιερέας αλείφει με μύρο τέσσερα σημεία του σώματος του μωρού σχηματίζοντας τον σταυρό. Το Άγιο Μύρο συμβολίζει την παρουσία και την καθαρότητα του Αγίου Πνεύματος, της οποίας γίνεται συμμέτοχος ο νέος Χριστιανός.
Ο βαπτιστικός σταυρός
Ο βαπτιστικός σταυρός, που προσφέρει ο νονός στο βαφτιστήρι, αποτελεί το πιο χαρακτηριστικό σύμβολο της βάπτισης. Σηματοδοτεί την ένταξη του παιδιού στον χριστιανικό κόσμο ως νεοφώτιστο μέλος της Εκκλησίας.
Το κούρεμα κατά τη βάπτιση (κουρά)
Κατά τη βάπτιση συνηθίζεται να κόβονται λίγες τούφες από τα μαλλιά του μωρού. Η πράξη αυτή ονομάζεται «κουρά» ή «τριχοκουρία» και αποτελεί το τελευταίο μέρος της ακολουθίας. Συμβολίζει την υπακοή και την προσφορά του ανθρώπου προς τον Θεό.
Η κουρά δεν είναι μια τυπική ή παλαιά συνήθεια, αλλά μια ουσιαστική πράξη με βαθύ νόημα. Εκφράζει την αποκατάσταση του ανθρώπου ως το πιο τέλειο και όμορφο δημιούργημα του Θεού. Παλιότερα γινόταν οκτώ ημέρες μετά τη βάπτιση, ενώ σήμερα πραγματοποιείται κατά την ίδια ακολουθία.
Τα βαπτιστικά ρούχα του παιδιού
Τα βαπτιστικά ρούχα που αγοράζει ο νονός ή η νονά είναι συνήθως λευκά. Το λευκό χρώμα συμβολίζει την αγνότητα, την καθαρότητα της ψυχής και το πνευματικό φως που λαμβάνει το παιδί μέσω του μυστηρίου της βάπτισης. Κατά το ντύσιμο, διαβάζονται ευχές ώστε το παιδί να ζει πάντοτε «ντυμένο» με το φως της πίστης.
Τα μαρτυρικά της βάπτισης
Τα μαρτυρικά βάπτισης είναι μικρά σταυρουδάκια ή εικόνες που μοιράζονται στους καλεσμένους στο τέλος της τελετής. Συμβολίζουν ότι οι παρευρισκόμενοι υπήρξαν μάρτυρες του μυστηρίου της βάπτισης και της μύησης του παιδιού στη χριστιανική πίστη.
Συνήθως τα μαρτυρικά είναι καρφίτσες για το πέτο με σταυρουδάκι, δεμένες με κορδέλες σε ροζ ή γαλάζιο χρώμα, ανάλογα με το φύλο του παιδιού. Πολλές φορές είναι πιο ευφάνταστα, ακολουθώντας το θέμα και τα χρώματα της βάπτισης, και μπορεί να είναι βραχιόλια, μπρελόκ, κομπολόγια ή κολιέ, ώστε να παραμένουν ως ενθύμιο για τους καλεσμένους .